chu kỳ kinh tế

Bạn có thể biết được lĩnh vực nào hoạt động tốt hơn trên thị trường chứng khoán nếu quan sát các giai đoạn của chu kỳ kinh tế. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu một số khái niệm cơ bản, từ đó có thể giúp bạn ra quyết định tốt hơn khi đầu tư vào các lĩnh vực.

Thị trường chứng khoán liên quan đến chu kỳ như thế nào

Biết được sự khác biệt giữa thị trường và chu kỳ kinh tế cũng như hiệu suất có thể giúp bạn xác định thời gian và cấu trúc danh mục đầu tư tốt nhất.

Khi bước vào thị trường tăng giá cho cổ phiếu đạt đỉnh và có thể bắt đầu giảm trước khi nền kinh tế đạt đỉnh. Thị trường gấu thường xuất hiện đột ngột, mặc dù các điều kiện để nó phát triển chậm. Khi thị trường con gấu phát triển, các nhà quản lý tích cực sẽ tái phân bổ sang các lĩnh vực an toàn hơn, nhưng các nhà đầu tư dài hạn có thể chuẩn bị đề phòng những món hời sắp tới nếu giá giảm mạnh.

Tất cả các nhà giao dịch, nhà quản lý tài sản, quỹ hưu trí, ngân hàng và công ty bảo hiểm tạo nên và ảnh hưởng đến cái mà hầu hết mọi người gọi là “thị trường”. Nhưng thị trường đề cập đến thị trường vốn, là thị trường để mua và bán chứng khoán, chẳng hạn như cổ phiếu, trái phiếu và quỹ tương hỗ.

Chọn ngành tùy thuộc vào từng giai đoạn

Doanh nghiệp là nơi mà thị trường chứng khoán và nền kinh tế chồng chéo lên nhau. Các chủ doanh nghiệp nhỏ và các tập đoàn định hướng nền kinh tế. Chúng là lý do khiến thị trường chứng khoán tồn tại. Dưới đây là các chu kỳ kinh tế và các ngành được hưởng lợi trực tiếp vào các giai đoạn đó:

Giai đoạn suy thoái

Đây là thời kỳ hoạt động kinh doanh và lợi nhuận doanh nghiệp giảm, nền kinh tế bắt đầu đi xuống. Sản lượng hàng hóa suy giảm, doanh nghiệp cắt giảm lao động, tỷ lệ thất nghiệp tăng. Lãi tín dụng bị siết chặt dẫn đến chi phí tài chính tăng vọt, trong khi đó doanh thu không thể tăng lên. Thị trường chứng khoán có thể đã bước vào một đợt điều chỉnh lớn vào thời điểm này. Lãi suất đang ở mức cao nhất.

Các ngành tốt nhất và vẫn có khả năng được hưởng lợi trong giai đoạn này đó là:

Ngành tiện ích (điện, nước)
Hàng tiêu dùng (giải trí, bán lẻ)
Ngành ngân hàng.

Giai đoạn đáy chu kỳ

Giai đoạn này, nền kinh tế đang nhanh chóng trở lại sau suy thoái trong giai đoạn này. Thị trường tín dụng bắt đầu tăng trưởng trở lại khi chính sách tiền tệ vẫn đang được nới lỏng. Lãi suất giảm, điều này làm tăng thêm tiền kích thích người tiêu dùng và doanh nghiệp chi tiêu.

Thu nhập của công ty tăng lên. Kết quả là mọi người chi tiêu. Tại giai đoạn này, nhà đầu tư có thể tìm kiếm cơ hội ở các lĩnh vực:

Ngành tài chính, chứng khoán
Ngành ngân hàng
Ngành vận chuyển – logistic

Giai đoạn phục hồi

Nhờ sự nỗ lực tại giai đoạn đáy chu kỳ, nền kinh tế bắt đầu phục hồi. Giai đoạn này thường có xu hướng dài nhất trong các chu kỳ. Nền kinh tế tăng trưởng đang ở mức vừa phải. Sản lượng và công suất tăng mạnh, điều này khiến các doanh nghiệp có thể có kết quả kinh doanh đột biến.

Các ngành hưởng lợi trong giai đoạn này bao gồm:

Ngành công nghệ thông tin.
Ngành công nghiệp cơ bản (như sắt, thép, đồng, nhôm, và các nguyên liệu công nghiệp khác).
Ngành cung cấp tư liệu sản xuất (như sản xuất máy móc, xây dựng công trình)

Giai đoạn đỉnh chu kỳ

Tăng trưởng đang chậm lại và bắt đầu có vẻ quá nóng trong giai đoạn này khi lạm phát tăng cao hơn và giá cổ phiếu bắt đầu cao so với thu nhập. Nền kinh tế bắt đầu có dấu hiệu khủng hoảng và chuyển sang giai đoạn suy thoái. Các ngành tiềm năng trong giai đoạn này bao gồm:

Ngành năng lượng
Ngành kim loại quý hiếm (vàng, bạc, platinum)
Ngành y tế
Ngành hàng tiêu dùng thường xuyên (đồ uống, thực phẩm, nông nghiệp, chế biến thực phẩm)

Lời kết

Các chu kỳ kinh tế là một vòng lặp vô hạn và thời gian mỗi giai đoạn tại các chu kỳ có thể khác nhau. Vì vậy, nếu không có biện pháp giúp kiểm soát tốt nền kinh tế đang tăng trưởng quá nhanh thì có thể dẫn đến nhiều vấn đề tiêu cực từ đầu cơ, bong bóng tài chính, lạm phát cao và cuối cùng là “Khủng hoảng kinh tế”.

Xem chi tiết Quyền lợi khi mở tài khoản chứng khoán VPS với Đầu Tư Từ Đâu

Xem thêm:

Đầu tư là lĩnh vực mang tính chu kỳ, có những lúc đầu tư chứng khoán rất thuận lợi, nhưng có những lúc chỉ mong có được mức lãi suất bằng gửi tiết kiệm ngân hàng. Tuy nhiên, chứng khoán luôn có cơ hội và nó cũng giống như sự vận động của nền kinh tế, có lúc nhóm này tăng giá, có lúc nhóm khác lại tăng giá, tất cả đều có quy luật riêng. Bài viết sau đây chúng ta cùng tìm hiểu khi nền kinh tế vào pha đạt đỉnh thì NĐT nên chú ý vào nhóm ngành nào để việc đầu tư đạt được hiệu quả cao nhất?

Tìm hiểu về suy thoái và chu kỳ kinh doanh

Chu kỳ kinh doanh là phản ánh sự vận động của nền kinh tế theo vòng tuần hoàn hồi phục, tăng trưởng, trì trệ và suy thoái…cứ thế lặp đi lặp lại qua thời gian. Sự vận động chu kỳ kinh doanh được tác động bởi 3 yếu tố chính: chu kỳ lợi nhuận doanh nghiệp, chu kỳ tín dụng và chu kỳ hàng tồn kho với sự thay đổi của chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ.

Chu kỳ kinh doanh bao gồm 4 pha chính:

Pha mở đầu: chứng kiến sự hồi phục của nền kinh tế sau giai đoạn suy thoái, đánh dấu kinh tế chuyển từ tiêu cực sang tích cực, tín dụng không còn thắt chặt, chính sách tiền tệ mở rộng hơn, lợi nhuận doanh nghiệp bắt đầu tăng trở lại. Đây là giai đoạn thị trường chứng khoán bắt đầu bùng nổ, dòng tiền tham gia mạnh mẽ.
Pha tăng: đây là pha có thời gian dài nhất trong chu kỳ kinh doanh, lợi nhuận doanh nghiệp tăng trưởng mạnh, tăng trưởng tín dụng mạnh mẽ. Đây là giai đoạn chứng kiến thị trường chứng kiến thăng hoa nhất cả về mức tăng giá và dòng tiền tham gia.
Pha kết thúc: đây là pha chứng kiến nền kinh tế tăng trưởng rất nóng, lạm phạt lên cao, tín dụng và chính sách tiền tệ bắt đầu thu hẹp khiến tốc độ lợi nhuận doanh nghiệp có sự sụt giảm. Giai đoạn này chứng kiến sự sụp đổ của TTCK đánh dấu kết thúc xu hướng tăng dài hạn.
Pha suy thoái: nền kinh tế bước vào giai đoạn suy thoái, lợi nhuận doanh nghiệp đã chứng kiến sụt giảm mạnh. Tuy nhiên, chính sách tiền lúc này không còn quá thắt chặt, lạm phát căn bản đã được kiếm soát. Giai đoạn này chứng kiến dòng tiền đầu tư chứng khoán giảm sút mạnh, nhưng đây cũng là dấu hiệu tạo đáy dài hạn của TTCK để mở ra chu kỳ tăng mới.

Ở Mỹ, chu kỳ nền kinh tế mở rộng kéo dài trung bình hơn 58 tháng, còn chu kỳ nền kinh tế thu hẹp kéo dài trung bình chỉ hơn 11 tháng. Giai đoạn từ Pha mở đầu đến Pha tăng dòng tiền sẽ tìm những tài sản rủi ro cao như Cổ phiếu để tìm kiếm lợi nhuận, trong khi từ Pha kết thúc đến Pha suy thoái thì dòng tiền ưu tiên tìm đến tài sản an toàn như trái phiếu. Một điều khá thú vị là chu kỳ kinh doanh ở Việt Nam khá tương đồng với Mỹ.

Chu kỳ kinh doanh thường sẽ vận động sau chu kỳ vận động của thị trường chứng khoán bởi như chúng ta biết chứng khoán là “hàn thử biểu” của nền kinh tế, cụ thể là nếu chu kỳ kinh doanh đang ở pha suy thoái thì đó cũng là lúc thị trường chứng khoán chuẩn bị tạo đáy. Ngược lại, nếu chu kỳ kinh doanh đang ở pha kết thúc thì cũng có khả năng thị trường chứng khoán sắp tạo đỉnh.

Mỗi chu kỳ kinh doanh sẽ có những ngành mang lại hiệu suất đầu tư tốt hơn do sự thay đổi khẩu vị của dòng tiền và sự thay đổi của môi trường kinh doanh khiến các ngành có mức độ ảnh hưởng khác nhau.

Đầu tư gì trong từng chu kỳ?

Mua/bán gì ở Pha mở đầu? những ngành có kết quả kinh doanh khả quan khi lãi suất thấp như Bất động sản, Tiêu dùng không thiết yếu, Công nghiệp là những ngành được hưởng lợi nhất. Trong khi, những ngành Y tế, Năng lượng, Tiện ích sẽ không thu hút được dòng tiền.

Mua/bán gì ở Pha tăng? những ngành có kinh doanh đột biến, mang tính rủi ro cao như ngành Công nghệ thông tin, Dịch vụ truyền thông là những ngành thường sẽ có hiệu quả đầu tư tốt nhất. Trong khi ngành Nguyên vật liệu có diễn biến rất kém.

Mua/bán gì ở Pha kết thúc? những ngành liên quan đến sự thay đổi giá cả hàng hóa sẽ được hưởng lợi, pha này sẽ chứng kiến ngành Nguyên vật liệu, Tiêu dùng thiết yếu, Y tế, Năng lượng có diễn biến tích cực. Trong khi ngành Tiêu dùng không thiết yếu và Công nghệ thông tin sẽ gặp khó.

Mua/bán gì ở Pha suy thoái? những ngành có tình hình kinh doanh ổn định, chi trả cổ tức cao sẽ được đánh giá cao như Tiêu dùng thiết yếu, Y tế, Tiện ích là những ngành đem lại hiệu quả đầu tư tốt nhất. Trong khi ngành Bất động sản, Công nghệ thông tin, Công nghiệp là các ngành tiêu cực nhất.

Hy vọng qua bài viết này NĐT có thêm góc nhìn về các cơ hội đầu tư, xây dựng chiến lược phù hợp theo chu kỳ của nền kinh tế!